- CITY GUIDE
- PODCAST
-
26°
28η Οκτωβρίου 1940 - Οι πρώτες κρίσιμες ώρες στην Ήπειρο
Οι κάτοικοι των χωριών στην Κόνιτσα αντιμέτωποι με τους Ιταλούς εισβολείς
![62224-137655.jpg 62224-137655.jpg](/images/120x120/3/jpg/sites/default/files/contributor/62224-137655.jpg)
![Την 28η Οκτωβρίου 1940 κηρύχθηκε ο ελληνοϊταλικός πόλεμος μετά το ιστορικό «ΟΧΙ», με Έλληνες στρατιώτες να πολεμούν τους Ιταλούς εισβολείς Την 28η Οκτωβρίου 1940 κηρύχθηκε ο ελληνοϊταλικός πόλεμος μετά το ιστορικό «ΟΧΙ», με Έλληνες στρατιώτες να πολεμούν τους Ιταλούς εισβολείς](/images/1074x600/3/jpg/sites/default/files/article/2021/10/28/28h-octovriou-1940.jpg)
Την 28η Οκτωβρίου 1940, οι πρώτες ημέρες του πολέμου κόντρα στη φασιστική Ιταλία ήταν δραματικές στα χωριά της Κόνιτσας.
Την 28η Οκτωβρίου 1940, μετά το ιστορικό «ΌΧΙ» που ακούστηκε, κηρύχθηκε ο ελληνοϊταλικός πόλεμος. Η Ελλάδα όρθωσε το ανάστημά της στη φασιστική Ιταλία του Μπενίτο Μουσολίνι. Το έπος του '40 που ακολούθησε, έκανε τον Ουίνστον Τσώρτσιλ να πει τη θρυλική φράση «Οι ήρωες πολεμούν σαν Έλληνες».
Τα πρώτα λεπτά, οι πρώτες ώρες της ιταλικής εισβολής το ξημέρωμα της 28ης Οκτωβρίου 1940, οι ημέρες που ακολούθησαν, γράφτηκαν με ανεξίτηλα γράμματα για τα χωριά της Ηπείρου, στην ελληνοαλβανική μεθόριο.
Στο βιβλίο-ντοκουμέντο, «ΕΚΘΕΣΙΣ ΤΩΝ ΓΕΝΟΜΕΝΩΝ ΖΗΜΙΩΝ ΕΝ ΓΕΝΕΙ ΗΠΕΙΡΟΥ ΑΠΟ ΤΗΣ ΚΗΡΥΞΕΩΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΟ-ΙΤΑΛΙΚΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ(28-10-40) ΜΕΧΡΙ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΕΩΣ ΤΗΣ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 1944», της Ηπειρωτικής Εταιρείας Αθηνών, αποτυπώνεται μία ζοφερή κατάσταση που έζησαν οι κάτοικοι των χωριών από την εχθρική συμπεριφορά των εισβολέων.
Όλα τα στοιχεία που παρουσιάζονται αναλυτικά στο βιβλίο, είναι όσα κατέγραψε η ειδική επιτροπή που συστάθηκε την 31η Μαΐου του 1945 με απόφαση του υπουργικού συμβουλίου, σε ένα οδοιπορικό στα χωριά της Ηπείρου τον Ιούλιο του ίδιου έτους. Οι μνήμες ήταν νωπές. Οι πληγές δεν είχαν κλείσει.
Οι κάτοικοι των χωριών της Κόνιτσας, έζησαν λεπτό προς λεπτό το Έπος του 1940. Περίμεναν την εισβολή. Κάποιοι κρύφτηκαν στα δάση ή ακολούθησαν τα μονοπάτια για να φτάσουν στα Ζαγοροχώρια. Άφησαν τα σπίτια τους, τα υπάρχοντα τους, τα ζώα τους βορά στα χέρια των κατακτητών. Όσοι δεν πρόλαβαν να φύγουν έζησαν εφιάλτη και απήχθησαν ως όμηροι κατά την υποχώρηση των ιταλικών στρατευμάτων μετά την μεγάλη ελληνική αντεπίθεση. Η κωμόπολη της Κόνιτσας και τα 26 χωριά της, δοκιμάστηκαν. Χαρακτηριστικές είναι οι περιπτώσεις κάποιων χωριών, τα οποία αναφέρονται στην Έκθεση με τα ονόματα που είχαν πριν το 1953.
![Oι δραματικές πρώτες ημέρες του πολέμου στα χωριά της Κόνιτσας Oι δραματικές πρώτες ημέρες του πολέμου στα χωριά της Κόνιτσας](/images/1440x810/3/jpg/files/YouTube/IOdppGH7DmA.jpg)
28η Οκτωβρίου 1940: Στράτσιανη-Πύργος στην κοιλάδα του Σαρανταπόρου
Την 28η Οκτωβρίου 1940 οι Ιταλοί οδηγούμενοι υπό Αλβανών, εισέβαλαν στην Στράτσιανη, όπου και παρέμειναν για 3 ημέρας λεηλατώντας.
Την 11η Νοεμβρίου, το χωριό βομβαρδίστηκε από ιταλικά αεροπλάνα, με αποτέλεσμα να χάσουν την ζωή τους 8 άτομα, 7 να πληγωθούν, ενώ καταστράφηκαν 7 σπίτια και το Σχολείο. Ζημιές υπέστησαν 28 οικίες και 2 καταστήματα. Κατά το διάστημα της παραμονής τους στην Στράτσιανη, τον Μάιον του 1943, οι Ιταλοί «εφέρθησαν βαναύσως κατά του πληθυσμού, εκ του δαρμού δε απεβίωσεν ο Γεώργιος Πανούσης. Δύο κάτοικοι του χωριού απήχθησαν ως όμηροι, επιστρέψαντες μετά εξάμηνον, εξ Ιταλίας».
Πεκλαρί - Πηγή Κόνιτσα, στις δυτικές πλαγιές του Σμόλικα μετά την 28η Οκτωβρίου 1940
Κατά την εισβολή οι Ιταλοί βομβάρδισαν το χωριό και κατέστρεψαν 10 οικίες. «Ενισχυμένοι δε από Αλβανούς ατάκτους προέβησαν εις διαρπαγάς. 1500 αιγοπρόβατα,15 αροτριώντα βώδια και 17 ίπποι και ημίονοι απήχθησαν εις Αλβανίαν».
Κατά την υποχώρηση οι Ιταλοί παρέλαβαν 6 ομήρους οι οποίοι επέστρεψαν μετά από 6 μήνες.
28η Οκτωβρίου 1940: Σανοβόν - Αετόπετρα, ορεινό χωριό στην Κοιλάδα του Αώου δίπλα στα ελληνοαλβανικά σύνορα
Με την κήρυξη του πολέμου, Ιταλοί συνοδευόμενοι από Αλβανούς ατάκτους, εισέβαλον στον οικισμό. Οι αλβανοί προέβησαν σε λεηλασία και ξυλοδαρμούς. Οι περισσότεροι κάτοικοι ετράπησαν σε φυγή, αφήνοντας τα πάντα στην διάθεση των επιδρομέων και επέστρεψαν μετά από μια εβδομάδα.
Κατά την υποχώρησαν τους οι Ιταλοί πήραν μαζί τους 180 κατοίκους ως ομήρους μέχρι την Πρεμετή. Εκεί, πολλοί διέφυγαν, κάποιοι οδηγήθηκαν στην Σκόδρα της Αλβανίας, άλλοι δε στην Ιταλία όπου ,παρέμειναν μέχρι τον Ιούλιο του 1941 ,οπότε τους επετράπη να επιστρέψουν στην Ήπειρο.
Εξοχή στην κοιλάδα Σαρανταπόρου - Όλα όσα συνέβησαν μετά την 28η Οκτωβρίου 1940
Την 8η Νοεμβρίου 1940 οι Ιταλοί υποχωρούντες συγκέντρωσαν όλους τους κατοίκους και τους μετέφεραν στο Σχολείο. Εκεί τους κράτησαν για 10 ημέρες. Στο διάστημα αυτό, έκαναν λεηλασία του χωριού. Καθώς πλησίαζε ο Ελληνικός Στρατός, άφησαν ελεύθερους τους περισσότερους, όμως πήραν μαζί τους 42 ομήρους και πυρπόλησαν 12 σπίτια. Από τους απαχθέντες ομήρους, απεβίωσαν η Βασιλική Σταύρου και ο Απόστολος Τσάμης.
Επέτειος του ΟΧΙ - Η επιστολή προς το Γενικό Επιτελείο Στρατού, την 31-5-1945
Ο άλλοτε υπουργός Παιδείας Δ. Μπαλάνος αναφέρει:
«Έχομεν την τιμήν να ανακοινώσωμεν υμίν, ότι αποφάσει του Υπουργικού Συμβουλίου, συνεστήθη Επιτροπή, ήτις μεταβαίνουσα είς Ήπειρον θα διαπιστώση τας εκεί προξενηθείσας ζημίας κατά την τελευταίων πενταετίαν.
Τα μέλη της Επιτροπής είναι οι κ.κ:
Βασίλειος Μελάς Αντιστράτηγος
Βασίλιος Βοίλας ιατρός
Νικόλαος Γεωργιάδης Δ)ντης της Τραπέζης Πειραιώς
Ιωάννης Τρικκαλινός Καθηγητής Πανεπιστημίου.
Όθεν παρακαλούμεν υμάς όπως συνεννοούμενοι μετά των άνω κυρίων, παράσχητε τα μέσα διά την εκπλήρωση του ως άνω σκοπού....».
Η 28η Οκτωβρίου 1940, η Eπέτειος του ΟΧΙ στους Ιταλούς εισβολείς, γιορτάζεται κάθε χρόνο με μεγάλη στρατιωτική παρέλαση στη Θεσσαλονίκη και μαθητικές παρελάσεις σε όλη την υπόλοιπη Ελλάδα.
ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ
![](/images/w400/3/jpg/files/2024-02-02/final-voice-choice4.jpg)
ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΑ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ένας από τους πιο δημοφιλείς και διακεκριμένους σύγχρονους Έλληνες
Ήταν η ιδρύτρια του ΙΣΕΤ και της γκαλερί «Νέες Μορφές»
Οι προγνώσεις για την «ανορθόδοξη αστάθεια» των επόμενων ημερών
Η απόφασή της να «κόψει» δρόμο - Τι είπαν οι κάτοικοι της περιοχής
Το βίντεο από την πρεμιέρα της παράστασης «Ικέτιδες»
Δείτε τον χάρτη του Μeteo
«Γενναιόδωρο» το 2024 με τις ημέρες αργιών
Στο σημείο οι δυνάμεις της Πυροσβεστικής
Τι αναφέρουν οι πρώτες πληροφορίες
Ο χάρτης της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας
Το βίντεο που είδε το φως της δημοσιότητας
Πότε χτυπά το πρώτο κουδούνι της χρονιάς και πότε ξεκινούν τα μαθήματα
Αναλυτικά οι δικαιούχοι και τα ποσά
Τι αναφέρουν οι πρώτες πληροφορίες
Έχετε δει 20 από 200 άρθρα.